گروه پژوهشی بیوتکنولوژی گیاهان زینتی




تاریخچه:

علم بيوتكنولوژي گیاهی از طريق كشت سلول، بافت و يا اندام، در شرايط درون شيشه‌اي فرصتي را فراهم کرده است تا بتوانیم بر بسیاری از محدودیت های موجود در زمینه اصلاح گیاهان و تکثیر آنها فائق آییم.
این علم توانسته از نظر اصلاحی مدت زمان انجام برنامه های اصلاحی را بطور چشمگیری کاهش دهد. همچنین با فراهم کردن امکان تولید گیاهان دابل هاپلوئید، کشت و امتزاج پروتوپلاست، مهندسی ژنتیک گیاهان و هیبریداسیون بین گونه ای کمک شایانی به توسعه برنامه های اصلاحی و تولید ارقام جدید نموده است. لزوم تداوم در صنعت گل و گیاهان زینتی، ارائه مداوم ارقام جدید با رنگ و شکل متفاوت می باشد. ارقام زیادی از گیاهان زینتی طی برنامه های اصلاحی و یا مهندسی ژنتیک تولید شده اند. بنحوی که از برنامه های هیبریداسیون فشرده و اصلاح به روش موتاسیون به خوبی بهره برداری شده است. اخیرا توجه زیادی به استفاده از مهندسی ژنتیک در اصلاح رنگ گل، اصلاح بو، افزایش کیفیت پس از برداشت، اصلاح شکل گل و بوته و کنترل گلدهی گیاهان زینتی شده است. کاربرد این روش¬ها بیشتر زمانی است که ژن کنترل کننده صفت مورد نظر در ذخیره ژنی گیاه مورد نظر وجود نداشته باشد و یا ذخیره ژرم پلاسم کمی برای آن گیاه وجود داشته باشد . در گیاهان زینتی از علم بیوتکنولوژی با دو هدف اصلی تکثیر تجاری و اصلاح آنها به خوبی بهره برداری شده است. گل و گياهان زينتي اولين گياهاني بودند كه ريزازديادي تجاري در خصوص آنها انجام شده و امروزه بيشترين سهم را از بازار محصولات ريزازديادي به خود اختصاص داده اند. گل و گياهان زينتي ارزشمندي چون ارکيده، ژربرا، آنتوريوم، ليليوم، داوودي، ميخک، اسپاتي فيلوم، ديفن باخيا و ... به روش ريزازديادي تکثير مي شوند و در صنعت گل و گياهان زينتي جايگاه ويژه اي دارند.

در چند دهه اخير فناوري کشت بافت‌هاي گياهي در محيط کنترل شده به عنوان يکي از روش‎هاي نوين بيوتکنولوژي گسترش قابل توجهي داشته است، بنحوي که اين تکنيک در مقايسه با ساير روش‎هاي تکثير گياهان، با داشتن مزايايي نظير رشد سريع بافت‎هاي گياهي، توليد خارج از فصل و گياهان عاري از بيماري از اهميت خاصي برخوردار است. هم اکنون از اين تکنيک‎ها به‎عنوان يک صنعت پر رونق، در مقياس وسيع و تجاري براي تکثير گل ها و گياهان زينتي، گياهان داروئي، درختان و درختچه‎هاي با ارزش استفاده مي‎شود. علاوه بر آن از اين فناوري جهت توليد متابوليت‎هاي ثانويه با ارزش گياهي در محيط کنترل شده و همچنين مهندسي ژنتيک و به‎نژادي گياهان، استفاده مي‎گردد. با توجه به ضرورت استفاده از اين فناوري در ازدياد گياهان و توليد متابوليت هاي ثانويه با ارزش در کشور، ‌گروه پژوهشي بیوتکنولوژی گیاهان زینتی از سال 1387 در جهاد دانشگاهي مشهد با بررسی تجارب جهانی در این زمینه تشکيل شده است.

 

ساختار:

• شورای علمی:

1) جناب آقای دکتر عبدالرضا باقری: استاد گروه بیوتکنولوژی و به نژادی دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد( رزومه )
2) سرکار خانم دکتر نسرین مشتاقی: استادیار گروه بیوتکنولوژی و به نژادی دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد
3) جناب آقای دکتر سید حسین نعمتی: دانشیار گروه باغبانی دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد
4) جناب آقای مهندس احمد شریفی: مربی گروه بیوتکنولوژی گیاهان زینتی جهاد دانشگاهی واحد مشهد ( رزومه )
5) سرکار خانم مهندس فاطمه کیخا آخر: عضو تمام وقت گروه بیوتکنولوژی گیاهان زینتی جهاد دانشگاهی واحد مشهد ( رزومه )

• سایر همکاران

1) سرکار خانم زهره تیموری: تکنسین آزمایشگاه گروه بیوتکنولوژی گیاهان زینتی

 

اهداف و محورهای فعالیت گروه:

توليد كنندگان تجاري به دنبال سيستم هاي مستعد، مناسب و مقرون به صرفه اي براي ريزازديادي هستند كه استفاده از آنها روتين و كارآمد بوده و نيروي انساني را به حداقل ممكن كاهش دهد. تا كنون تلاشهاي زيادي به منظور بهينه كردن روش كشت، شرايط كشت و تركيب هورموني محيط كشت براي تكثير تجاري بسياري از گياهان زينتي صورت گرفته است و دستورالعمل هاي تكثير تجاري در بسياري از آزمايشگاه ها بدست آمده است. لذا این گروه با اهداف زیر تشکیل شده است:

  •  بهینه سازی ریزازدیادی گياهان زينتي مهم به ویژه گیاهان وارداتی؛
  •  توليد و معرفي ارقام جديد گياهان زينتي؛
  •  بهبود صفات گياهان زينتي از طريق ايجاد تغييرات ژنتيکي به روش هاي مرسوم و يا مولکولي؛
  •  تولید متابولیت های ثانویه مهم گياهي در شرايط اين ويترو و مهندسی مسیر تولید آن ها.

 

طرح های پژوهشی خاتمه یافته و در حال اجرا:

شماره عنوان طرح پژوهشی وضعيت اجرائي مجري همكاران طرح
1 طراحي و ساخت بيوراکتور به منظور ريزازديادي گياهان باارزش افزوده بالا در دست انجام عبدالرضا باقری احمد شریفی-نسرین مشتاقی
2 بهینه سازی کشت این ویتروی بگونیا در دست انجام احمد شریفی-فاطمه کیخا --
3 بهینه سازی کشت کالوس و سوسپانسیون سلولی گیاه اسطوخودوس در دست انجام فاطمه کیخا احمد شریفی-عبدالرضا باقری
4 بهینه سازی کشت کالوس و سوسپانسیون سلولی گیاه پروانش در دست انجام فاطمه کیخا عبدالرضا باقری-نسرین مشتاقی
5 بررسی توانمندیها و موانع پیش روی تولید و عرضه گل، گیاهان زینتی، درختان و درختچه­ها در استان خراسان رضوی خاتمه یافته کمال شعبان پور احمد شریفی-عبدالرضا باقری
6 اثر ترکیب هورمونی، محیط کشت و ژنوتیپ بر ریزازدیادی گیاه ژربرا خاتمه یافته نسرین مشتاقی احمد شریفی-عبدالرضا باقری
7 اثر ترکیب هورمونی، محیط کشت و ژنوتیپ بر ریزازدیادی گیاه آنتوریوم خاتمه یافته احمد شریفی عبدالرضا باقری-نسرین مشتاقی-علی اصغر چراغی
8 ریزازدیادی گیاه آلسترومریا در شرایط این ویترو با استفاده از ریزنمونه ریزوم خاتمه یافته احمد شریفی عبدالرضا باقری-نسرین مشتاقی-امیر غفار شهریاری
9 شناسایی گیاهان با قابلیت تکثیر تجاری به روش این ویترو در ایران خاتمه یافته احمد شریفی عبدالرضا باقری

 

توانایی های تخصصی:

 تکثیر پایه¬ گل¬های شاخه بریده نظیر ژربرا، آنتوریوم، میخک  تکثیر گیاهان زینتی نظیر بگونیا، بنفشه آفریقایی، کالانکوآ

 

زمینه های تحقیقاتی مورد علاقه:


 انجام فعاليت هاي علمي- پژوهشي در راستاي کسب موقعيت ممتاز ملي در زمينه بیوتکنولوژی گیاهان زینتی
 تمرکز بر انجام تحقيقات مرتبط در راستاي توليد ثروت و پاسخگويي به نيازهاي کشور
 دستيابي به دانش فني کشت بافت و بیوتکنولوژی گیاهان زینتی و بومي سازي آن در بخش توليدات گياهي

 

آزمایشگاه کشت بافت گیاهی و گلخانه تحقیقاتی:

معرفی:

در چند دهه اخير فناوري کشت بافت‌هاي گياهي در محيط کنترل شده، به عنوان يکي از روش‎هاي نوين در تکثیر بسیاری از گیاهان بویژه آنهایی که به روش رویشی تکثیر می¬شوند در آمده است. هم اکنون از اين فناوری به‎ عنوان يک صنعت پر رونق، در مقياس وسيع و تجاري براي تکثير گل¬ها و گياهان زينتي، گياهان داروئي، درختان و درختچه‎هاي با ارزش استفاده مي‎شود. با توجه به اهمیت موضوع و لزوم بکارگیری این فناوری در تکثیر گیاهان بویژه گیاهان زینتی و کمک به صنعتی شدن فرایند تکثیر آنها¬، گروه پژوهشي فناوري کشت بافت و ازدياد گياهان با هدف دستیابی به دستورالعمل¬های تکثیر گیاهان زینتی مهم بویژه آنهایی که از خارج از کشور وارد می¬شوند جهت ارائه به تولیدکنندگان و گلخانه¬داران و همچنین تولید متابولیت¬های ثانویه مهم گیاهی ایجاد شده است.

اهداف و محورهای فعالیت:


 دستیابی به دانش‌فنی ریزازدیادی برخی گیاهان زینتی
 مهندسی ژنتیک گیاهان زینتی برای بهبود صفات و ایجاد خصوصیات جدید
 توليد و معرفي ارقام جديد گياهان زينتي

کارکنان:


خانم زهره تیموری، تکنسین آزمایشگاه کشت بافت

امکانات و تجهیزات:


 آزمايشگاه کشت بافت گياهي شامل بخش هاي:

  1. بخش آماده سازي مواد و استوک ها (شيشه آلات و ابزار مصرفي. مواد مصرفي شامل انواع نمک ها، ويتامين ها، هورمون ها، الکل و مواد شيميايي. تجهیزات شامل شیکر، آون، اتوکلاو، ترازو، فریزر، یخچال، pH متر)
  2.  بخش شستشو و اتوکلاو مواد تهيه شده
  3.  اتاق کشت بافت (لامينارفلو، بیوراکتور)
  4.  اتاق رشد (اتاقک هاي رشد)
  •  گلخانه تحقيقاتي و عمومی
  • توانمندی های تخصصی

    1.  انجام تحقیقات در رابطه با ريزازديادي گل هاي مهم تجاری شاخه بریده وارداتی نظير آنتوريوم، ژربرا، آلسترومريا، میخک، لیلیوم، آماریلیس و دستیابی به پروتکل های مورد نیاز
    2.  انجام تحقیقات در رابطه با ريزازديادي تجاري گل هاي گلدانی پر مصرف نظير بنفشه آفریقایی،بگونیا، گلوکسینیا، سینگونیوم، کالانکوآ، کاکتوس و دستیابی به پروتکل های مورد نیاز برخی از آنها

     

    نحوه ارتباط و همکاری با ما:

    تلفن: 8762004-0511
    نمابر: 8762001-0511

    سایت های مرتبط:

    • SPRINT Company
    www.sprinthorticulture.com

    • MIOSHI Company
    www.miyosi.co.jp

    • Reliance Life Science Company
    www.rellife.com

    • SRI BALAJI Company
    www.sribalajibiotech.com

    • Halex Biotechnologies Sdn. Bhd.
    www.halex-group.com

    • شرکت تعاونی دانش بنیان هواکشت آریا
    www.ariaaeroponic.ir

    • پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی ایران
    www.abrii.ac.ir

    • پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی مشهد
    www.imp.ac.ir

    • شرکت رویان نهال محلات
    www.royannahal.com



    • نشانی ما


    • مشهد پردیس دانشگاه فردوسی، جهاددانشگاهی واحد استان

    • خراسان رضوی، طبقه همکف، پژوهشکده بیوتکنولوژی صنعتی

    • صندوق پستی: 1376-91775

    • شماره تماس : 38810177-051

    • نمابر: 38810177-051

    کلیه حقوق این وب سایت متعلق به سازمان جهاد دانشگاهی خراسان رضوی می باشد